Jeż

Jeż to niewielkie zwierzątko o bardzo sympatycznym, wydłużonym pyszczku ma na grzbiecie aż 6- 7 tysięcy kolców. To jego zbroja i najskuteczniejsza obrona przed napastnikami. W sytuacji zagrożenia zwija się w kłębek, który bardzo trudno rozwinąć.

Kiedy idzie, donośnie tupie. Jego długi ryjek nie odrywa się niemal od ziemi. Sapiąc i węsząc, a węch ma doskonały, szuka w ziemi swojego ulubionego przysmaku, czyli dżdżownic. Potrafi je wyczuć pod kilkucentymetrową warstwą mchu i ziemi. Wówczas ryje w podłożu tak głęboko, by dotrzeć do pożywienia. Mieszka wśród krzewów, na łąkach, obrzeżach lasu. Można też natknąć się na niego na podmiejskich ugorach, w dzikich ogrodach, często bywa gościem ogrodów działkowych.

jeż

Dlaczego spotykamy jeża przede wszystkim wieczorem i nocą?

Należy do grupy zwierząt aktywnych o zmierzchu i nocy. W dzień jeże śpią ukryte pod liśćmi, w rozpadlinach ziemnych czy niewielkich jamkach. O zmierzchu wychodzą z ukrycia i pracowicie drepcząc, szukają jedzenia.

Czym jeż się żywi, czy naprawdę je jabłka, które przenosi na kolcach?

Dieta jeża składa się głównie z owadów: chrząszczy i ich larw, stonóg, pająków, ślimaków, drobnych ssaków (pustoszą mysie gniazda). Mały żarłok ogranicza dzięki temu rozmnażanie się tych szkodników roślin w lesie, ogrodzie i na polu. Jeż lubi też jagody i inne owoce leśne. Jabłek raczej nie jada, choć w przypływie głodu zwierzątko nie gardzi kawałkiem tego, najlepiej trochę podgnitego owocu. Jednak na pewno nic przenosi jabłek nadzianych na kolce.

Przekonanie, że jeż ma zwyczaj dźwigać owoce na grzbiecie zawdzięczamy Pliniuszowi Starszemu (ten starożytny naukowiec żył w I wieku p. n. e.), któiy w swojej "Historii naturalncj"w ten właśnie sposób zilustrował opis tego zwierzęcia. Rzadko która fikcja ma tak długi żywot (ponad dwa tysiące lat). Nawet do bajek przeszedł jeż zbierający na swoje kolce jabłuszka w ogrodzie.

Czy małe jeżyki rodzą się już z kolcami?

W lipcu i sierpniu po około 40 - dniowej ciąży samiczki rodzą rodzą od 1 do 6 młodych. Noworodki są białoróżowe, pokryte rzadkimi, białymi, miękkimi kolcami, które nie ranią dróg rodnych matki. Oczy zaczynają otwierać pod koniec trzeciego tygodnia życia. Pozostają w gnieździe z matką, która karmi je przez 6-8 tygodni. W tym czasie wyrastają im normalne kolce. Samiec już na długo przed przyjściem na świat dzieci jest przepędzany z gniazda.

Zwierzę zapada w sen zimowy. Kiedy to się dzieje? Jak przebiega?

Późną jesienią, kiedy temperatura spada do 13-17°C, jeż stajesię ociężały i zapada w pięciomiesięczne odrętwienie. Już pod koniec października zasypia pod konarami drzew, w jamce ziemnej lubwstcrcic zeschłych liści.Nie robi żadnych zapasów pokarmowych na zimę. Odżywia się w tym czasie tłuszczem nagromadzonym w organizmie pod koniec lata i jesienią. Sen zimowy daje mu szansę na przetrwanie najzimniejszej pory roku.

Gdy obniża się temperatura otoczenia, u zwierzątka następuje zwolnienie przemiany materii oraz znacznie spada jego ciepłota ciała - nawet do 8-10 °C. Jeżeli temperatura otoczenia jest zbytni-ska, śpiący jeż nic zamarza, ponieważ do systemu nerwowego zostaje przekazany sygnał alarmowy. Przyśpiesza się przemiana materii, dzięki czemu temperatura ciała podnosi się do około 33-35 °C.

Podczas snu zimowego serce jeża, zamiast wykonywać 180 uderzeń na minutę, bije w tym czasie tylko 20 razy. Przy odwilży lub nagłym spadku temperatury jeż budzi się na kilka godzin i znów zasypia. Podczas snu zwierzę pozostaje nieruchome, mocno zwinięte w kulę, tak że nie widać głowy ani nóg. Wczesną wiosną budzi się i wyrusza ze swojej kryjówki w poszukiwaniu pożywienia.

Czy można zabrać do domu zwierzę spotkane podczas spaceru?

Tylko wówczas, gdy widzimy, że jeż wymaga pomocy. Opieki potrzebuje: osierocony jeżyk, który sam nieda sobie rady, oraz zwierzę okaleczone czy wychłodzone. Poznamy je po tym, że brzuszek zwierząlka jest wyraźnie chłodniejszy niż nasza dłoń. Zziębniętego jeża należy natychmiast ogrzać, owijając go w ciepły koc.

Czym karmić przygarniętego jeża i jak się nim opiekować?

Maleńkiego jeżyka, który nie potrafi jeszcze samodzielnie jeść, należy karmić butelką (lub strzykawką) co 3 godziny mlekiem zmieszanym pól na pól z herbatą koperkową. Nie wolno dawać mu samego mleka. Dorosłego jeża można karmić pokarmem z puszek dla psów i kotów, surowym i gotowanym mięsem. Do picia zwierzę powinno otrzymywać tylko wodę. Decydując się na opiekę nad jeżem, należy stworzyć mu właściwe warunki.

Trzeba mu przygotować dużą kartonową zagródkę o powierzchni co najmniej 2m kwadratowych, wyłożoną gazetami, by zwierzątko mogło się w miarę swobodnie poruszać. Kartonowy wybieg powinien stać w jak najchłodniejszym pomieszczeniu. Kiedy na dworze zrobi się ciepło, a jeż wydobrzeje, przyjdzie czas, żeby go wypuścić na wolność. Jeż w poszukiwaniu pożywienia i partnera w ciągu swojego życia przemierza obszar do kilkudziesięciu hektarów. Męczarnią byłoby dla niego życie w ciasnym mieszkaniu!

Czy ma wrogów?

Naturalnymi wrogami jeża są sowa, borsuk, lis, niekiedy pies. Nie odgrywają one większej roli w zmniejszaniu się liczby jeży. Zwierzątka zwiniętego w kulkę nic można rozwinąć. Napastnik tylko wtedy ma szansę, gdy uda mu się wepchnąć jeża do wody. Wówczas rozwija się, aby ratować się przed utonięciem. Największym wrogiem zwierzęcia jest człowiek. Stosując środki owadobójcze oraz zabudowując tereny zielone, zabiera tym pożytecznym zwierzątkom miejsce do życia. Wypalanie traw i ściernisk niszczy bardzo wiele małych stworzeń stanowiących pokarm dla zwierząt.

Tysiące jeży ginie pod kolami samochodów, śmierć matki pociąga za sobą śmierć całego miotu. Szosa nagrzana w ciągu dnia stanowi wieczorem magnesdla owadów, które siadają na nagrzanej powierzchni. Dla jeża jest to jak zaproszenie do stołu. Przekraczanie asfaltowej szosy na króciutkich nóżkach kończy się prawic zawsze śmiercią zwierzątka. Jeż nie ma żadnych szans na umknięcie przed kolami samochodu. Gdy odczuwa drżenie nawierzchni z powodu zbliżającego się samochodu, przybiera pozycię obronną, zwijając się w klębuszek i strasząc kolce. Zamiast uciekać, nieruchomieje i czeka, by zagrożenie przeszło obok.

Czy od jeża można się zarazić wścieklizną?

Mimo że jest zwierzęciem dzikim, nie musimy się bać zarażenia wścieklizną. Niezwykle rzadko jeż zaraża się tą chorobą. Pokąsania jeży przez zarażone zwierzęta zdarzają się naprawdę sporadycznie. Jeż, broniąc się przed napastnikiem, zwija się w kolczasty klębuszek, uniemożliwiając tym samym pogryzienie.

Zobacz także:

Ćwiczenia na biust    Dieta wrzodowa    Sprzęt do ćwiczeń    

Kopiowanie artykułów zabronione © 2008 E-paznokcie.net